ድንቅ አእምሮ:- የዴኒስ ቤርካምፕ ትክክለኛ ጊዜ

0
1132

ልክ የዛሬ 15 አመት መጋቢት 2/2002 እ.ኤ.አ. ሐሙስ ምሽት ሆላንዳዊው ጥበበኛ ዴኒስ ቤርካምፕ በኒውካስትል መረብ ላይ ያሰቆጠራትና የምንጊዜውም ድንቅ የአርሰናል ግብ ተብላ የተመረጠችውን ግብ ማን ይረሳል! ይህችን ግብ በመንተራስ እንግሊዛዊው ጋዜጠኛ ቶም አዳምስ በቀጣዩ ሃተታ የዴኒስን ትዝታዎች ያስቃኘናል።

ለድህረ ገፅ አንባቢያን በሚመች መንገድ እንዲህ ወደ አማርኛ መልሰን አቅርበነዋል፤ መልካም ንባብ!!

በርካታ ግቦች በትክክለኛ መንገድ ከመረብ የሚያርፉበት ሂደት የእግር ኳስን ውበት ያሳያል። የረጅም ርቀት ምት(shoot)፤ የቡድን ስራ ውጤት የሆነ ግብ፤ የግለሰብ ብቃት፤ የጭንቅላት ግብ እንዲሁም አስደናቂ  የቮሊ ሙከራዎች የመረቡን ጣራና የውስጥ ጀርባ እስከመነቅነቅ ሲደርሱ እጅግ አጥጋቢ የጨዋታ መገለጫዎች ሆነው እንመለከታለን። ነገር ግን አንዳንድ ግቦች መስፈርት አልባ ሆነው በአስደናቂነታቸው ከአእምሮ  ሳይጠፉ ዘመናትን ይሻገራሉ። ከመደበኛ ልምምድ ውጪ የሆኑና የራሳቸው ልዩ ጣዕም ያላቸው ግቦች ሆነውም ይታያሉ። ይህ አይነቱ ግብ በአንድ ልዩ ተጫዋች ብቻ ተሰርቶ ወይም ተፈጥሮ በዐይን ልንመለከተው የምንችለው ግብ ሊሆን ይቻላል። ከዛሬ 15 አመት በፊት በትክክል ከላይ የገለፅነው አይነት የአንድ ሰው ብቃት ብቻ የሆነው ግብ ራሱ ከመረብ ላይ አረፈ- ዴኒስ ቤርካምፕ የጎሉ ባለቤት!!!! በዚህ ሂደትም ይህ ድንቅ ሰው ከአምስተርዳም ጎዳናዎች በመነሳት በብዙ መንገዶች አልፎ ሰሜን ለንደን መገኘት ነበረበት። እንዴት አንድ ሰዉ ልዩ ነገር መከወን ይችላል? ምጥቀት ይሆን? ለጥበብ የተሰጠ ስለሆነ ይሆን ወይስ የተለያዩ አእምሯዊ፣ ነፍሳዊ ትስስሮች ውጤት ይሆን? እንቆቅልሹ ‘ዘ አትላንቲክ’ ከአመት በፊት ስቴፈን ኬቭ የተሰኘን ፈላስፋ ሃሳብ በመጥቀስ እንዲህ የሚል ፅሁፍ ያስነብባል: ” እንደ ነፃ ፈቃድ የሚሆን ምን ነገር አለ!” የዚህ አባባል ሃሳብ የሰዉ ልጆች በጠቅላላ ለምንሰራው ማንኛውም ነገር ( ጥሩም ይሁን መጥፎ) የራሳችን ሃላፊነት አለብን የሚል ሙግት ሲሆን ለዚህ እንደማጣቀሻም የወንጀለኛ መቅጫ ህግና በጣም ውስብስብ የሆነውን የስነ አእምሮ( neuro science) ስርአትን በማንሳት ‘ነፃ ፈቃድ‘ የተሳሳተ እምነት ቢሆን ምጥቀት ብለን የምንጠራቸው ስንት ነገሮች በምን አመንክዮ በባዮሎጂ ትምህርት መስክ ማብራሪያ ያገኙ ነበር ሲል ተግዳሮት አዘል ጥያቄዎችን ያነሳል። በእርግጥ ይህ ፅንሰ ሃሳብ በዴኒስ ቤርካምፕ ጉዳይ ይግባኝ ያለው አይመስልም። በምርጡ አጋጣሚ  ሊያውም በአውሮፓ መድረክ በተሰጥኦ  ረገድ የተጫዋቾች ዕጥረት ባልተስተዋለበት በዛን ጊዜ ይህ ድንቅ ሰው አብረቅራቂው የሰውን ሃሳብና ግምት ያፋለሰ ጀግና እንዲባል መንገድን ጠርጓል። የሚያደርገውን መቼና እንዴት ማድረግ እንዳለበት በአይነ ህሊናው ከውኖና በአእምሮ ላቅ ያለ ደረጃ ተጠቅሞ የብዙ እግር ኳስ ተጫዋቾችን የህልም ጎል ሜዳ ላይ መተግበር አላዳገተውም ተብሎ ተዘግቦለታል።

ሆላንዳዊው ጥበበኛ በአንድ ወቅት ስለዚህች አጋጣሚ በግለ ታሪኩ ላይ ” ርጋታና ፍጥነት” ሲል ቆንጆዋን ግብ አውስቷታል። ” የመጀመሪያው ሃሳቤ ኳሷን ወደ ግቡ መውሰድ ነበር እና ይህን ለማድረግ ምንም መስዋዕትነት ለመክፈል ዝግጁ ነበርኩኝ፤ ኳሷ ወደኔ ከመድረሷ 10 ያርድ ርቀት በፊት ለመዞር ውሳኔዬን ወሰንኩኝ” ሲል ሃሳቡን አስቀምጦ አልፏል። በእርግጥ አእምሮአችን እያንዳንዱን ድርጊቶች በኬሚካላዊ መልዕክቶች የሚቆጣጠር የሰውነታችን ክፍል መሆኑ ቢታመንም ዴኒስ ቤርካምፕ በግቦቹ፤ ለግብ የሚሆኑ ኳሶችን በማቀበልና ‘በፓሶቹ’ ከ20 አመታት በላይ ተደናቂ የአእምሮ ቅልጥፍናን የተላበሰ እንዲሰኝና በስነ አእምሮ ዝግጅት (mental readiness) እንደ ትልቅ ማሳያ ሆኖ እንዲቀርብ አጋዥ ምክንያት ሆኗል። ስለ ጎሉ “ብዙ ሰዎች ስለ ጨዋታው አሁን ድረስ ያወሩኛል፤ እንደ ተናደድኩኝ ወይም ብስጭት እንደተሰማኝ ያስባሉ ግን እውነት አይደለም። ስለ እውነት ያኮራኛል፤ ምክንያቱም እኔም የዛ ጥበብ አንዱ አካል ነኝ፤ ያ እንቅስቃሴ አንድ ነው፤ ብቸኛ ነው፤ በአንድ ምጡቅ ተጫዋች የተከወነ ነው ከዚህ ታሪክም ጋር አብሬ እጏዛለሁ።” ኒኮላስ ዳቢዛስ የተባለው የኒውካስል ተከላካይ በቤርካምፕ የሁለት ንክኪ ኳስ ተሸውዶ ግቧ እንድትቆጠር ምክንያት ከሆነ በኃላ የሰጠው አስተያየት ነበር። በጊዜው ሁለቱ ክለቦች በሳምንት ልዩነት ሁለት ጊዜ ይገናኙ ስለነበር በርካታ የመድፈኞቹ ደጋፊዎች ወደ ሰሜን ምስራቅ እንግሊዝ እንዳልተጏዙ ለ25 አመታት የክለቡ ታማኝ ደጋፊ የነበረ አንድ ግለሰብ አስተያየቱን ሰጥቶ በዛች ምሽት ለጨዋታው የገዛውን መግቢያ ትኬት ለሌላ ደጋፊ ያስተላለፈበትን ቅፅበት ይረግማል።

ቲዬሪ ኦንሪ በጉዳት ከቡድኑ ውጪ ሆነ፣ ካሜሮናዊው ፉልባክ ላውረን ወደ አማካይ ቦታ ተገፍቶ ለመጫወት ተገደደ። የሰር ቦቢ ሮብሰን ኒውካስል በጊዜው በትልቅ ደረጃ ተፎካካሪ የነበረ ቡድን እንደመሆኑ የአቻ ውጤት ለመድፈኞቹ የማሸነፍ ያህል ይቆጠር ነበር። ማሸነፍ አርሰናሎችን የቅርብ ተቀናቃኛቸው ማንችስተር ዩ ለ4ኛ ተከታታይ ጊዜ የሊጉን ዋንጫ እንዳያነሳ የማገድ አቅም ስለነበረው በጨዋታው መጀመሪያ ደቂቃዎች ላይ የዴኒስ አስማታዊ ግብ ዋጋዋ ላቅ ያለ እንደነበር ቶም አዳምስ ያስታውሳል። እንቅስቃሴው በአርሰናል ሜዳ በጥልቀት በፓትሪክ ቪዬራ ኳስ ተጀመረ። ቤርካምፕ ኳሷን ወደ ሜዳው የግራ ጠርዝ ለሮበር ፔሬዝ በመስጠት ወደ ተቃራኒ ግብ አቅጣጫ ተምዘገዘገ።በመጨረሻም የእንቅስቃሴው ሂደት ዴኒስ ቤርካምፕን ‘በአክሮባቲክ’ መንገድ እንዲዞርና ኳሷን ወደ ግብነት እንዲቀይራት ያደረገች ምሽት ሆነች። በጊዜው ያልጠበቀው አይነት ‘ፓስ’ ከፔሬዝ የተበረከተለት ቤርካምፕ ስለ ግቧ ሲናገር ” የጠበኩት እንደዚያ አልነበረም[ ኳሷ ለጉልበቴ ስጠብቃት በጀርባዬ ዞረች] ስለዚህ ሌላ ሃሳብ ማምጣት መቻል ነበረብኝ፤ ኳሷ ወደኔ በግማሽ ብቻ መቅረቧን ሳይ ዞሬ ኳሱን ለመጠምዘዝ ቻልኩኝ እናም ያን ግብ ማሳካት ቻልኩኝ” ብሏል። በዛ ሁለት አስደናቂ ንክኪና የባሌ ዳንስ በሚመስል እንቅስቃሴ በማግፓይሶች የመከላከል ቀጠና የነበረው ክፍተት ሙሉ በሙሉ በአስደማሚው(stunning) ግብ ተገረሰሰ ሲል የቴሌግራፍ ፀሃፊው ቶም አዳምስ ግቧን ያወድሳል!!!! ከጀርባዬ የነበረው ተከላካይ[ ኒኮላስ ዳቢዛስ] ጉልበቱን አጥፎ በመቆሙ እኔን ተከትሎ መዞር እንደማይችል አይቼው ነበር እናም ኳሷን ነክቼ የሚፈጠረውን ማየት ነበረብኝ ሲል “stillness & speed” በተሰኘውና በብዙ ሺህ ኮፒ በታተመው የግለ ህይወት ታሪኩ ላይ ስለዛች ድንቅ ጎል ሃሳቡን አስፍሯል። ማጠቃለያ ዛሬ ላይ እድሜው 47 የሞላውና እግር ኳስን በትልቅ ደረጃ መጫወት በጀመረበት አያክስ አምስተርዳም በምክትል አሰልጣኝነት እየሰራ የሚገኘውን ቤርካምፕ እ.ኤ.አ. ማርች 2/2002 ስላስቆጠራትና ከአእምሮ ስለማጠፋው ግብ በጋዜጠኛ አዳምስ የተሰራው ሃተታዊ ትውስታ በዚህ መልክ ተተየበ። አበቃ!!

በ በረከት ፀጋዬ

Leave a Reply

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.